Soğuk Savaş’tan Bugüne ABD’nin Güney Amerika’ya Müdahaleleri

1954 yılında Orta Amerika ülkesi Guatemala’da, demokratik yolla seçilmiş Devlet Başkanı Albay Jacobo Arbenz Guzmán, CIA destekli bir darbeyle devrildi. Arbenz hükümeti, ülkede kapsamlı toprak reformları başlatarak ABD merkezli United Fruit Company’nin (Chiquita Brands olarak da bilinir) çıkarlarını tehdit etmişti. Bu nedenle Washington, Arbenz’i komünizmle mücadeleyi bahane ederek hedef aldı ve CIA eğitimi almış paralı askerlerin darbe yoluyla iktidarı ele geçirmesini sağladı. ABD hükümeti, bu darbede CIA’in oynadığı rolü ancak yıllar sonra, 2003’te resmi olarak kabul ederek bunu dönemin şartlarında “komünizme karşı gerekli bir adım” şeklinde savundu.

20 Aralık 1989’da ABD, Güney Amerika’da nadir görülen bir şekilde doğrudan, geniş çaplı bir askeri müdahalede bulundu. Başkan George H.W. Bush, Operation Just Cause adı verilen harekatla yaklaşık 24.000 Amerikan askerini Panama’ya göndererek ülkenin fiili lideri General Manuel Noriega’yı devirdi. Noriega, bir dönem CIA hesabına çalışmış ancak sonradan Washington’la arası açılan bir askeri diktatördü. ABD, işgal sırasında yaklaşık 500 kişinin öldüğünü bildirirken bağımsız sivil toplum kaynakları ölü sayısının binleri bulduğunu açıklamıştı. Noriega bir müddet Vatikan temsilciliğine sığınarak direndiyse de sonunda teslim oldu ve ABD’ye götürülerek uyuşturucu kaçakçılığı suçlamalarıyla yargılandı. Bu operasyon, Panama’daki askeri diktatörlüğe son verirken uluslararası toplumda ABD’nin egemen bir ülkenin liderini zorla alıkoyması nedeniyle şok ve tartışma yarattı.