Zaman Tüneli
7'
Kazananın Ulusal Oylamada Kaybettiği ABD Seçimleri
Politika
İlk yayın :
6 Kasım 2024
Yazar:
Eylül Büyüktunca
Amerika Birleşik Devletleri’nin seçim sistemi, alışılagelmiş seçimlerin dışında bir akışla gerçekleşiyor. ABD başkanı doğrudan halk tarafından değil, halkın seçtiği Seçiciler Kurulu üyeleri tarafından seçiliyor. Kurucular, başkanlık seçiminde doğrudan halk oyuna güvenmek yerine eyaletler aracılığıyla bir başkan seçmeyi amaçlamış. Sisteme göre her eyalet nüfusuna dayalı olarak kurula belirli bir sayıda üye gönderiyor. Bu sistemin tasarlanma sebebi ise federal yapıyı korumak ve küçük eyaletlerin de büyük eyaletlerle aynı oranda temsil edilmesini sağlamak. Çoğunlukla Seçiciler Kurulu’nun sonucu, ulusal oyun bir yansıması olsa da, bazı durumlarda ulusal oy sonuçları ile Seçiciler Kurulu sonuçları arasında farklılık görülebiliyor. Eyaletlerin çoğu (Maine ve Nebraska hariç) Seçiciler Kurulu’na üye seçiminde “kazanan hepsini alır” (winner-takes-all) sistemini uyguluyor. Bu da bir eyalette hangi aday halktan daha fazla oy alırsa, oradaki tüm üyeleri alması anlamına geliyor. Bu sebeple Seçiciler Kurulu’na daha fazla üye gönderebilen eyaletlerdeki seçimler önem kazanıyor. ABD seçim tarihinde seçilen beş başkan, seçimlerde ulusal oyun çoğunluğunu sağlayamamıştı.
1824 Seçimi
Andrew Jackson | John Quincy Adams
1824 seçimleri Demokratik-Cumhuriyetçi 4 adayın başkanlık yarışına ev sahipliği yaptı: Andrew Jackson, John Quincy Adams, William H. Crawford ve Henry Clay. Andrew Jackson %41.3’lük oranla birinci çıktığı ulusal oyda, John Quincy Adams %30.9, William Crawford %11.2, Henry Clay ise %13 oranında oy almıştı. 1824 yılında Seçiciler Kurulu’nda 261 üye b
1876 Seçimi
Samuel Tilden | Rutherford B. Hayes
1876’da Demokratik Parti’nin adayı Samuel J. Tilden ve Cumhuriyetçi Parti’nin adayı Rutherford B. Hayes arasında gerçekleştirilen seçim, ABD seçim tarihinin en çekişmeli seçimlerinden biri oldu. Tilden ulusal oyun %50.9’unu, Hayes ise %47.9’unu elde etmişti. Seçiciler Kurulu oylamasının ardından sonuçlar tartışmalı bir hal aldı. 1876’da Seçiciler K
1888 Seçimi
Grover Cleveland | Benjamin Harrison
1888 başkanlık seçiminde ulusal oylarda Demokrat Partili Grover Cleveland ve Cumhuriyetçilerin adayı Benjamin Harrison başa baş bir sonuç elde etti. Cleveland %48.6 ile halktan en çok oyu alan aday olurken Harrison onu %47.8 ile takip etti. Yasak Partisi’nin adayı Clinton Fist %2.2 ve Birlik İşçi Partisi %1.31’lik oy oranlarıyla, Harrison ve Clevel
2000 Seçimi
Al Gore | George W. Bush
ABD tarihinin en tartışmalı seçimlerinden bir diğeri olan 2000 seçimlerinde Demokrat Al Gore ve Cumhuriyetçi George W. Bush başkanlık yarışı için karşı karşıya geldi. Seçim sonuçları Florida’daki oy sayımı nedeniyle büyük bir krize dönüştü. Ulusal oyun %48.4’ünü alan Al Gore’a karşılık George W. Bush %47.9’luk bir orana ulaştı. Al Gore, ulusal halk
2016 Seçimi
Hillary Clinton | Donald Trump
2016’da Cumhuriyetçi aday Donald Trump, Demokrat aday Hillary Clinton’a karşı başkan seçildi. Clinton ulusal oyda %48.2 oranla galip çıksa da kritik eyaletlerde Trump winner-all-takes sistemi sonucu daha fazla seçici kurul üyesi elde etti. Seçiciler Kurulu’nda Trump 304 oyla başkan seçilirken Clinton 227 oy alabildi. 2016 seçimleri, halk oyunu kayb