Görselin Söğütlüçeşme Tren İstasyonunun Eski Halini Gösterdiği İddiası Doğru mu?

Marmaray inşaatı sırasında Haydarpaşa ve Sirkeci garlarının işlevlerini yitirmesi tartışılırken Söğütlüçeşme Tren İstasyonu çevresinin AVM’ye dönüştürülmesi de uzun yıllar boyunca gündemde kaldı. Kasım 2013’te, Marmaray çalışmaları nedeniyle istasyonun altındaki park kapatıldı ve TCDD tarafından kaderine terk edildi. Uzun süre kapalı kalan alan, Çevre ve Şehircilik Bakanlığının 2019’da onayladığı imar planlarıyla ticari, sosyal ve kültürel kullanımlara açıldı. Kadıköy Belediyesi ve meslek odalarının açtığı dava sonucunda mahkeme, 2019 tarihli planları 2021’de iptal etti. Bakanlık ise planlarda değişiklik yaparak bunları 3 Aralık 2021’de yeniden onayladı.

İlave peron ve ray hattının yanı sıra destek birimleri ile ticari alanları kapsayan proje için 6 Temmuz 2022’de “ÇED Gerekli Değildir” kararı verildi. Bu karara karşı açılan dava reddedildi ve ret kararı Danıştay tarafından onandı. Projeyi yürüten Fıratcan İnşaat, alanda AVM yapılmayacağını; viyadük altlarının yeme-içme, sosyal ve kültür-sanat alanları olarak düzenleneceğini açıkladı. Buna karşın projede 108 ticari birim planlandı. Akfen GYO’nun açıklamasına göre 16 bin metrekare kiralanabilir alana sahip Terminal Kadıköy, 1 Mayıs 2025’te faaliyete geçti.

Terminal Kadıköy’ün faaliyete geçmesi de tartışmaları sona erdirmedi. Alanın park olarak değerlendirilmemesi nedeniyle sosyal medyada boykot çağrıları yapılırken bazı hesaplar, projenin bölgeyi nasıl dönüştürdüğünü göstermek amacıyla alanın eski haline ait olduğu öne sürülen görseller del paylaşıyor. Ancak iddiadaki söz konusu görsel gerçek bir fotoğraf değil. Google SynthID ile yapılan inceleme, görselin Google’ın yapay zeka araçları kullanılarak oluşturulduğunu ya da düzenlendiğini gösteriyor.

Görsel yapay zeka tespit araçlarına yüklendiğinde ise %99.9 oranında yapay zeka üretimi olduğuna dair bir oran veriyor.

Görselde, banliyö hattının geçtiği viyadüğün yanında büyük bir duvar ve üçüncü bir demiryolu hattı görülüyor. Oysa Söğütlüçeşme Tren İstasyonu’nun altındaki parkta böyle bir duvar veya tren yolu bulunmuyor. Viyadüğün altında görseldeki gibi bir köprü de yer almıyor. Google Earth’ün 2007 tarihli görüntüleri de bölgenin bu şekilde olmadığını ve viyadüğün Kurbağalıdere Caddesi’nde sona erdiğini gösteriyor.

Aynı gönderinin altında Söğütlüçeşme Tren İstasyonu Parkına ait olduğu iddia edilen bir gönderi daha paylaşılmış. 

Paylaşımdaki görsel tersine aratıldığında Diken’in 2022 tarihli haberine ulaşılabiliyor. Haberde alanın önceki ve sonraki hâli karşılaştırılarak parktaki ağaçların kesildiği aktarılıyor. Akfen’in hisselerinin büyük çoğunluğunu elinde bulundurduğu Fıratcan İnşaat yetkilileri ise aynı yıl verdikleri bir röportajda, ağaçların proje alanı içinde taşındığını ve yalnızca kuruyan ağaçların kesildiğini belirtti. Ancak uydu görüntüleri karşılaştırıldığında bölgedeki ağaçlık alanın belirgin biçimde azaldığı görülebiliyor.

Öte yandan Diken’in 2022 tarihli haberinde parkın “önceki hali” olarak sunulan görüntülerin, alanın kapatıldıktan sonra atıl kaldığı döneme ait olduğu anlaşılıyor. Videoda, TCDD’nin 2013’te parkı kapatmak için yerleştirdiği bariyerler de görülüyor.

Flickr’da yapılan kısa bir aramayla parkın eski fotoğraflarına ulaşılabiliyor. Bu görüntüler, parkın 2013’te kapatılmadan önce geceleri aydınlatıldığını ve alanda peyzaj çalışmaları yapıldığını gösteriyor. 2012’de çekilen başka bir fotoğrafta da aydınlatma direkleri görülüyor. Parkın bakımlı olduğu ve henüz yabani otlarla kaplanmadığı döneme ait başka görüntüler de bulunuyor.