TOI-1846b Adlı Gezegenin Tekrarlayan Sinyaller Yaydığı İddiası Doğru mu?

Uzay araştırmaları, özellikle “uzaylı” çağrışımı yapan başlıklar üzerinden sosyal medyada yüksek etkileşim üreten bir içerik alanı haline gelmiş durumda. Bilimsel keşifler çoğu zaman teknik ve bağlama bağlı veriler içerirken, bu veriler etkileşim amacıyla sadeleştiriliyor, çarpıtılıyor ya da bağlamından koparılarak sunuluyor. “Tekrarlayan sinyal”, “gizemli ışık” veya “açıklanamayan veri” gibi ifadeler, astronomide rutin gözlemleri tanımlayan teknik terimler olmasına rağmen, bilinçli iletişim ya da uzaylı faaliyeti izlenimi yaratacak şekilde dolaşıma sokulabiliyor. Bu durum, özellikle ötegezegen keşifleri gibi karmaşık bilimsel süreçlerin kamuoyunda yanlış anlaşılmasına ve bilimsel olmayan çıkarımların hızla yayılmasına zemin hazırlıyor. TOI-1846b adlı gezegenin düzenli sinyal yaydığı iddiası ise bu tür paylaşımların bir örneğini oluşturuyor.

İddia ise “154 ışık yılı uzaklıkta bulunan TOI-1846b adlı bir "Süper Dünya"nın tekrarlayan sinyaller yaydığı tespit edildi.” cümlesi ile basitçe sunuluyor. Açıklamanın altında ise gezegeni temsil etmesi adına Warhammer adlı oyundan bir gezegenin görseli konulmuş.

Araştırmaya gezegen araştırılarak başlanabilir. Yapılan araştırmada söz konusu iddianın bilimsel bir makalenin yanlış anlaşılmasından kaynaklı olduğu görülüyor. TOI-1846b ile ilgili transit sinyallerini konu alan makale, sanki gezegen kendi başına bir sinyal yayıyormuş gibi yeniden yorumlanarak yanlış bir çerçeveye oturtulmuş. Makale aslında, transit sinyali olarak adlandırılan ve gezegenin yıldızının önünden her geçişinde yıldız ışığında meydana gelen düzenli parlaklık düşüşlerinin teleskoplar tarafından ölçülmesini ele alıyor. Bundan dolayı bu sinyal doğal olarak tekrar ediyor. Bu ölçümler, gezegenin varlığını doğrulamak, yörünge periyodunu ve yaklaşık boyutunu belirlemek amacıyla yapılıyor. Burada bahsedilen “sinyal”, gezegenin yörüngesel hareketine bağlı olarak tekrar eden, tamamen gözleme dayalı fotometrik bir veri olup gezegenin yaydığı bir ışık, radyo dalgası, frekans ya da mesaj anlamına gelmiyor.