Nepal’deki Sel Felaketine Ait Olduğu İddia Edilen Görüntüler Tibet’teki Buzul Gölü Taşkınını mı Gösteriyor?

26 Ağustos 2026’da Nepal ile Çin’in Tibet bölgesi arasındaki Himalaya sınırında bir buzulun alt bölümünün çökmesi, büyük bir ani sele yol açtı. Buz, kaya ve çamurdan oluşan akıntı Nepal’in kuzeyindeki yerleşimleri, yolları ve köprüleri vururken yüzlerce kişi hayatını kaybetti ve binlerce kişi kayboldu. Nepal’de yaşananlara benzer afet ve kriz dönemlerinde eski ya da başka olaylara ait görüntülerin yanlış bilgilerle paylaşılması ise yaşananların doğru anlaşılmasını zorlaştırıyor ve bilgi kirliliğini büyütüyor.

İlgili X kullanıcısının paylaştığı video da bu bağlamda ele alınabilir. Video, Nepal’deki felaketin büyüklüğü ve dünya kamuoyunda yarattığı merakla X’te yüksek etkileşimlere ulaşmış. Video, LUCK7773 isimli bir X kullanıcısının paylaşımından alıntılanarak dolaşıma sokulmuş. Bu paylaşım incelendiğinde, gönderinin altında videonun Nepal’den olmadığını belirten bazı itiraz ve yorumların yer aldığı görülüyor. Bunun üzerine araştırmaya, videodan alınan ekran görüntülerini Google Lens’te tersine görsel arama ile tarayarak devam edilebilir.

Tersine görsel arama sonuçları, aynı görüntülerin Nepal’deki felaketten yıllar önce internette dolaşımda olduğunu gösteriyor. Sonuçlar arasında görüntünün Kasım 2022 ile Ocak ve Şubat 2023 tarihlerinde yayımlandığı içerikler bulunuyor. En güçlü bulgu ise aynı görüntüleri içeren bir videonun 10 Kasım 2022’de YouTube’da yayınlanmış olması. Bu tarih videonun çekim tarihini göstermemesine rağmen görüntülerin en geç Kasım 2022’den beri internette olduğunu kanıtlıyor. Dolayısıyla video, 26 Ağustos 2026’da yaşanan Nepal–Tibet afetine ait olamaz. Sonuçlar arasında yer alan 10 Kasım 2022’de yayınlanan YouTube videosu, X’te dolaşıma sokulan video ile aynı görüntüleri içeriyor:

Videonun kaynağına ilişkin en güçlü bulgular, Arjantin’de faaliyet gösteren iki kurumsal haber kuruluşunun Kasım 2022’de yaptığı yayınlarda görülüyor. 

Arjantin televizyon kanalı El Nueve’nin haber servisi Telenueve, 28 Kasım 2022’de “Las increíbles imágenes de un desprendimiento de hielo en el glaciar Viedma // Viedma Buzulu’ndaki buz kopmasının inanılmaz görüntüleri” başlığıyla aynı görüntüleri YouTube’da yayınladı. Videonun açıklamasında buz kopması sırasında bölgede tekne bulunmadığı ve olayda ölen ya da yaralanan olmadığı belirtiliyor. 

Bir gün sonra, Arjantin’in 24 saat yayın yapan haber kanallarından Todo Noticias (TN) da “Preocupante desprendimiento de hielo en el Glaciar Viedma // Viedma Buzulu’nda endişe verici buz kopması” başlıklı bir video yayınladı. TN’nin açıklamasında olayın Arjantin’in Santa Cruz eyaletindeki Viedma Buzulu’nda gerçekleştiği ve buzun kopmasıyla büyük dalgaların oluştuğu aktarılıyor.

Viedma Buzulu, Arjantin ile Şili arasındaki Güney Patagonya Buz Alanı’nın doğu kesiminde yer alıyor. Bölgenin bir kısmında iki ülke arasındaki sınır hattının sahada kesin olarak işaretlenmesi henüz tamamlanmış değil. 1998’de Arjantin ve Şili, Fitz Roy ile Cerro Daudet arasındaki sınırı netleştirmek için bir anlaşma imzalamasına rağmen özellikle bu buz alanının bazı kesimlerinde sınırın demarkasyonu hâlâ tamamlanmayı bekliyor.