Doğruluğun Sesini Yükseltmek İçin Çalışan Doğruluk Payı’nın Sizin Desteğinize İhtiyacı Var

Görüntülenecek Sonuç Bulunamadı!
Görüntülenecek Sonuç Bulunamadı!
Okuma Süresi   4 Dakika
Konu Başlığı: Sosyal Politikalar

Sosyal Yardımların GSYH'ye Oranı Ne Kadar?

Halkların Demokratik Partisi yayınladığı seçim bildirgesinde sosyal yardımların bir siyasi iktidarın bir lütfu olmaktan çıkarılarak, yurttaş hakkı temelli bir sosyal politika izleneceğini ve bu aşamada yerel yönetimlerin bu görevleri üstleneceğini vurguladı. Türkiye’de GSYH'nin %1,4'üne tekabül eden sosyal yardımların oranının da AB standardı üzerine, %3'e yükseltileceğini vaat etti.

Bu çalışmamızda, HDP seçim bildirgesinde yer alan bu vaat, sosyal yardımları da içeren sosyal koruma harcamaları çerçevesinde değerlendirilecektir. 2011 yılında kurulan Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı’ın sosyal koruma içerisinde sayılabilecek birçok hizmeti bünyesinde toplayan bir kurumdur. Bu nedenle sosyal yardımla ilgili önemli verileri kurumun faaliyet raporunda bulabilmek mümkün.

Bu açıdan, HDP’nin sosyal yardımın GSYH’a oranı ile ilgili kullandığı veri bakanlık verileriyle uyumludur.  Bakanlık verilerine göre 2014 yılında yapılan sosyal yardım harcaması 20,3 milyar TL’dir ve GSYH’in %1,38’ine denk gelmektedir.

Sosyal koruma harcamalarının sosyal yardım alt kalemine ait harcamaların GYSH’a oranı konusunda AB ülkeleri için bir veriye şu an için ulaşamadık. Fakat genel sosyal koruma harcamasının AB ortalamasına bakıldığında Türkiye’nin harcamalarının bu konuda çok kısıtlı olduğu anlaşılıyor. Kamu harcamalarını periyodik olarak izleyen ve politika yapıcılara bilgi sağlayan Kamu Harcamaları İzleme Platformu’nun (KAHİP) önerileri de sosyal koruma harcamalarının artması yönünde olmuştu. Bu nedenle veriler ve karşılaştırmalar çerçevesinde HDP’nin bu konudaki vaadinin yerinde olduğu rahatlıkla söylenebilir.

Bu bağlamda eklenecek başka bir nokta da Türkiye’de sosyal koruma için yapılan harcamaların TÜİK tarafından yapılan hesaplama yöntemi ile AB ülkelerinin aynı tür harcamaları hesaplamak için kullandığı ESSPROS metodolojisi arasında bir takım farklılıklar olması (daha fazla bilgi için).

KAHİP, sosyal koruma harcamaları için ürettiği verileri ESSPROS metodolojisine uygun olarak yaptığı için karşılaştırmalarda KAHİP verilerini kullanmak da daha sağlıklı sonuçlar vermektedir.

KAHİP’in kamuoyuna duyurduğu verilere göre sosyal yardım harcaması Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı’nın faaliyet raporunda belirttiği gibi GSYH’nin %1,38’ini değil %0,97’sini oluşturmaktadır. Grafikte sosyal koruma harcamalarının önemli bir kısmının sigorta ve emeklilik ödemelerine aktarıldığı açıkça görülüyor.


Kaynaklar

Haber Kaynağı

Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı:  2014 yılı Faaliyet Raporu

Eurostat: Expenditure on social protection, 2002–12 (% of GDP) 

Kamu Harcamaları İzleme Platformu(KAHİP): STK’lar için Sosyal Koruma Harcamalarını İzleme Kılavuzu (N. Yentürk, 2012)

Kamu Harcamaları İzleme Platformu(KAHİP): Türkiye’de Sosyal Koruma Harcamaları: 2006-2015, Harcama İzleme Güncelleme Notu

MUTLAKA İZLEYİN:

Türkiye'de Yabancı Futbolcu Kuralı